Badania i RozwójDuże instalacje solarneSolarne sieci cieplne

Sieci lokalne: “Zimna sieć” w Dollnstein

W gminie Dollnstein, leżącej na terenie Parku Natury Altmühltal w Bawarii, od 2014 roku działa “Zimna Sieć” zasilająca kilkadziesiąt gospodarstw domowych w energię cieplną. Od czasu jej uruchomienia telefony w zarządzie gminy nie przestają dzwonić. Wielu komunalnych decydentów do spraw energii chce wiedzieć: co to jest “zimna sieć ciepłownicza”, jakie daje korzyści i “jak to się robi”? Ja również miałam okazję zapytać Thomasa Kernera, prezesa Energie Dollnstein.

Uruchamiając tzw. “zimną” sieć cieplną, miasto Dollnstein wdrożyło zróżnicowane podejście do dostarczania ciepła lokalnym odbiorcom, a do realizacji tego zadania powołało specjalne przedsiębiorstwo komunalne. Czy mógłby Pan krótko wyjaśnić, jak “Zimna Sieć” działa i jak pojawił się pomysł – zarówno dla wyboru technologii, a także utworzenia spółki komunalnej?

Thomas Kerner: Przedsiębiorstwo energetyczne istniało już wcześniejszej, przed zaplanowaniem i wdrażaniem sieci ciepłowniczej, ale zaoferowało uregulowanie funkcjonowania sieci pod swoim zarządem. Ponieważ klasyczna wysokotemperaturowa sieć zasilana kotłem na zrębki drewniane nie jest ekonomicznie opłacalna, szukano więc nowych możliwości. Rezultatem tych poszukiwań jest tzw “Zimna Sieć Ciepłownicza”, która działa w lecie z temperaturami przepływu około 30 ° C, a zimą klasycznie z temperaturami co najmniej 75 ° C. Tryb zimowy w tej postaci jest konieczny, ponieważ potrzeby energetyczne istniejących budynków mogą być spełnione tylko w tej formie.

Kiedy sieć została oddana do użytkowania, które oczekiwania zostały od tego czasu spełnione, a które ewentualnie jeszcze  nie ?

Thomas Kerner: Pierwsi użytkownicy mogli korzystać z ciepła sieciowego jesienią 2014. Pierwszą zimę doskonale wykorzystano na jako etap pilotażowy z powodu niskiej ilości przyłączeń. Najwięcej odbiorców było podłączonych do sieci w 2015 roku, ale także w 2016 roku jeszcze wielu dodatkowo podłączymy. Niestety, korzystna cena oleju opałowego sprawia, że tempo przyłączania się kolejnych chętnych nie jest tak duże jak zakładano.

Jaka jest średnia cena energii cieplnej z sieci?

Thomas Kerner: Cena ciepła wynosi około 11 ct / kWh brutto.

Czy jest możliwe, by właściciele przyłączy również zasilali sieć ze swoich źródeł ciepła? Jeśli tak, to czy użytkownicy z tego skorzystają?

Thomas Kerner: Technicznie, możliwość taka została przewidziana, ale obecnie nie jest jeszcze wykorzystywana przez podłączonych uczestników.

I na koniec, jakich rad udzieliłby Pan w oparciu o wasze doświadczenia innym decydentom zainteresowanym podobnymi rozwiązaniami w zakresie sieci cieplnych?

Thomas Kerner: Najważniejsza sprawa dla pomyślnej realizacji takiego przedsięwzięcia, to wczesne zaangażowanie obywateli. Intensywny dialog ułatwia pracę i sprzyja szybkim postępom. W celu znalezienia odpowiedniej koncepcji, wszystkie opcje muszą być zbadane, a także nietypowe rozwiązania, takie jak “Zimna Sieć Cieplna”. Wskazanie odpowiednich kierunków we wczesnym stadium projektowania może, poprzez integrację nowych pomysłów, nadać nowy sens dotychczas nieefektywnym sieciom cieplnym.

Panie Kerner, dziękuję za wywiad!

Komentarz do osoby i do firmy użyteczności publicznej Energie Dollnstein

Czapki z głów, dlatego że pan Kerner jeszcze i dla nas znalazł czas: bo “faktycznie”, jest jednocześnie samodzielnym przedsiębiorcą IT. Kiedy prosiłam go o wywiad, to już przy drzwiach byli przedstawiciele innej gminy w kolejce do wizyty referencyjnej. Forma organizacyjna firmy (KU) w postaci instytucji użytku publicznego jest notabene również osobliwością w lokalnym sektorze energetycznym – zwykle formę prawną spotyka się raczej w sektorze zdrowia, kultury, bankowości, a nawet organizacji studenckich. Energie Dollnstein podjęła się misji “przeglądu i organizacji zaopatrzenia gminy w energię z wiatru, słońca, biomasy, energii geotermalnej, wody i efektywnego wykorzystania energii.

Dla Zarządu Energie Dollnstein obok Burmistrza i członków Rady Gminy należy także Alfons Krücka, jeden z dwóch dyrektorów lokalnej firmy Ratiotherm Heizung + Solar GmbH & Co. KG.  Ratiotherm jest pomysłodawcą “Zimnej Sieci Cieplnej” oraz dostawcą kolektorów słonecznych i zbiorników warstwowych do projektowanej instalacji.

Cała koncepcja przedstawiona jest na poniższym filmie animowanym firmy Ratiotherm na YouTube:

Zimna Sieć: Instalacja

Głównym celem “Zimnej Sieci” jest zmniejszenie strat ciepła w okresie letnim. W konwencjonalnej sieci przy temperaturze zasilania około 80 stopni i stosunkowo niskim zapotrzebowaniu na ciepło straty są tak wysokie, że korzystanie z sieci lokalnej staje się nieopłacalne – szczególnie w obszarach wiejskich z długimi odcinkami rurociągu. Dlatego sieć pracuje w lecie tylko z temperaturą 30 stopni C, zasilając u użytkownika proste pompy ciepła, które wytwarzają właściwą temperaturę na miejscu, a więc w każdym z podłączonych obiektów. Więcej szczegółowych danych można zasięgnąć z tego artykułu z września 2015: Inteligentna “zimna” sieć grzewcza – bawarska gmina zrealizowała pionierski projekt (autor: Sascha Emig, Sales Manager Ratiotherm). Oto najważniejsze dane uzupełnione lub uaktualnione przez pana Kernera:

  • koszt inwestycji: 1,7 mln euro netto
  • koszt jednostkowy energii cieplnej: 11 ct / kWh
  • zasilanie przez użytkowników możliwe, ale jeszcze nie używane
  • 100 m² kolektorów słonecznych termicznych (planowana rozbudowa do 200 m²)
  • 1800 m rur cieplnych
  • 47 podłączonych budynków
  • małe pompy ciepła jako stacje przeładunkowe
  • gruntowa pompa ciepła 440 kW
  • centrala grzewcza: zintegrowane zarządzanie mocą cieplną i elektryczną, gazowy agregat kogeneracyjny 250 kW mocy cieplnej  i 150 kW mocy elektrycznej, bufor grzewczy 27,000 litrów, bufor niskotemperaturowy 15000 litrów, instalacja solarna grzewcza, kocioł gazowy, automatyka i sterowanie

Perspektywy: “Zimna Sieć” ma naśladowców w Bawarii, a także na północy kraju

Według informacji z Ratiotherm, również w miejscowości Bodenmais w Dolnej Bawarii i Hassfurt w Dolnej Frankonii chcą wprowadzić sieć wg modelu Dollnstein. Ta koncepcja znana jest również na północy – Zakład Energetyczny Schleswig oferuje “zimne sieci ciepłownicze” z ceną jednostkową energii niemal 7 centów / kWh, w pakiecie ze światłowodem oraz określonym wskaźnikiem energii pierwotnej: 0,46.


Źródło:http://www.ecoquent-positions.com/kaltes-netz-energie-dollnstein/
Foto: Volker Gringmuth | wikipedia